Moet niet kunnen.

Soms vallen dingen op zo een manier samen dat je niet weet waar je moet beginnen. Dat dingen zo van toevalligheden aan elkaar hangen dat het bijna geen toeval meer lijkt. Maar ook verbijstering maakt dat je soms niet weet hoe je een blog in moet steken. Zoals ik met dit stuk dat ik schrijf vanuit een flinke portie boosheid en bezorgdheid.

Het toeval wil dat pesten, discriminatie en intimidatie op de werkvloer actueel is omdat het sinds anderhalve week of wat aandacht krijgt van het Ministerie van SoZaWe in de vorm van de campagne “Moet toch kunnen”.  En het toeval wil dat mijn Duitse vriend, ik noem hem voor zijn eigen bescherming maar even Dieter, mij op dezelfde dag als de campagne van Asscher startte via skype liet weten dat hij plotseling door zijn manager van een welverdiende, korte vakantie die hij eerst bij zijn vader is Thüringen en later vlak over de Pools-Duitse grens had doorgebracht, was teruggeroepen. Zijn manager zei aan de telefoon dat er een gesprek zou volgen met haar en de directeur van de overheidsorganisatie waar hij mij maanden geleden enthousiast en met een zweempje  trots die in zijn blauwe ogen was af te lezen  via skype over vertelde dat hij er aan de slag mocht. Ik was blij voor hem. Dieter is een man die zijn sporen in het Berlijnse welzijnswerk heeft verdiend door met diverse doelgroepen te werken en zich enorm gelauwerd en erkend voelde met de aanstelling in kwestie die hem meer armslag zou geven de belangen van de doelgroepen waar hij de meeste affniniteit mee heeft, te behartigen. We spraken ook af dat een van ons tweeën gauw weer eens de grens moest oversteken om “in het echt” en onder het genot van een pull (en na 1 pull bitter lemon voor mij) bij te praten. Maar dat kwam nog wel.

In de tussenliggende periode heb ik hem niets horen vertellen over enige problemen of ontevredenheid van zowel zijn als de kant van zijn superieuren. En dat terwijl we elkaar vrij regelmatig spreken.
Enigszins verontrust keerde hij terug en had na dat weekend het 3-gesprek met zijn manager en de directeur. Hij vertelde dat het gesprek begon met de opmerking dat er “wellicht een andere plek voor hem is” en hij hoorde aan dat de in de sinds zijn indiensttreding verstreken maanden door hem opgevolgde werkinstructies en feedback foutief waren. Op alle door hem geproduceerde arbeid die de eerste maanden nog ok was, was nu opeens iets aan te merken. Hij vertelde mij ook dat er in het gesprek tegen hem geschreeuwd werd en dat van hem verlangd werd dat hij ermee akkoord ging dat hij alles wat hij tijdens zijn werkuren doet ter controle  bespreekt en overlegt. Hij vertelde me ook dat de proeftijd in Duitsland 6 maanden duurt en dat de zijne per 1 juli 2016 verstrijkt.

Soms chatten we. Soms bellen we. De laatste tijd vind ons contact steeds vaker mondeling plaats.
En hoe vaker ik hem spreek – nu vaker dan 1 keer per dag- hoe meer ik hem gewoon zíe en hóór breken. Ik hoor het aan zijn stem.  Ik kreeg zojuist een bericht van hem via Whatsapp: Maikel, it’s crazy. Whatever I do there… they just take it, complain about it. Say it’s not correct. Suddenly NOTHING I do is ok. Like all my work is s***!! Even when I make a letter or some other scripture based on valid official sources, just because I wrote it, they say there is something wrong with it. I am very stressed. I don’t know what to do. I need to be somewhere else”. Zijn stem beefde. Een mix van frustratie, angst, boosheid en radeloosheid.  Ik was heel even bang dat hij in huilen uit zou barsten omdat ik dan niet zou weten wat te doen. Omdat ik me dan nog machtelozer zou voelen dan nu het geval is. En bezorgder. Als dat kan tenminste.

Wat Dieter meemaakt is precies waar de campagne van minister Asscher over gaat. Of misschien beter: over zou moeten gaan. Deze man wordt gepest op de werkvloer. Weggepest.En er is geen enkele instantie of orgaan waar hij naartoe kan om zijn beklag te doen zonder dat dit hem nog meer stress oplevert. Hij zit vast.
Zijn manager intimideerde hem al door hem van vakantie weg te roepen en door tegen hem te schreeuwen. Omdat zij weet dat zij ermee wegkomt. Dat hij haar geen strobreed in de weg kan leggen. Als ze wil kan ze voor een dag de regels veranderen en hem weer eerlijk gaan behandelen om het pestgedrag vervolgens te hervatten. Voor de lol. Zij en de directeur hebben vrij spel omdat de bewijslast, als hij stappen onderneemt, bij hem ligt. En hoe bewijs je verbaal geïntimideerd te zijn? Hoe kan hij bewijzen dat hij de instructies zoals voorgeschreven heeft opgevolgd? Een goede metafoor voor wat Dieter meemaakt is een “rough ride” waarin de manager en directeur achter het stuur zitten en hij zonder gordel achter in  het busje. Met 1 achterdeur open; hij heeft immers geen enkele vorm van ontslagbescherming. Uit het busje springen is minstens even gevaarlijk als erin blijven zitten: in beide gevallen loop je schade op.

Dieters geval staat, ik zou zeggen uiteraard, niet op zichzelf. Duizenden mensen krijgen met onheuse bejegening van hun leidinggevende, altijd gepaard gaan met intimidate, te maken. Helaas zijn er eigenlijk, voor zover ik in elk geval weet, in de meeste bedrijven alleen huisregels en juridische platformen voor sexuele intimidatie. Er staat ook altijd -en terecht ook- dat dergelijke meldingen altijd onderzocht worden en dat hier krachtig tegen opgetreden wordt. Op het werk moet je je in mijn optiek niet alleen veilig voelen maar ook daadwerkelijk veilig zijn. Dat betekent voor mij dat befehl befehl kan zijn maar dat befehl ook gelijk blijft en dus niet dat het befehl in maart in mei naar smaak en willekeur en met terugwerkende kracht even aangepast wordt.

Opnieuw zijn er pas geleden in de VS mensen doodgeschoten omdat ze nu eenmaal zijn zoals ze zijn en omdat ze zoals dat heet op het verkeerde moment op de verkeerde plek waren. Voor zulke slachtoffers worden en wakes gehouden en kaarsen gebrand. Ik brand zelf liever een kaars voor de levenden zoals Dieter die vanuit een kwetsbare, machteloze positie te maken krijgen met machtsmisbruik en kantoorterreur. Ook dat is iets wat verwerkt moet worden en sporen achterlaat. Vaak, en zoals in dit voorbeeld ook, bij de meest loyale, gemotiveerde en integere, kundige arbeidskrachten. Het moet stoppen. Het moet niet kunnen.

Het scheelt al een slok op een borrel als werknemers van tevoren (dus voordat ze worden beoordeeld) een rapport in bezit krijgen dat dan verder alleen mondeling toegelicht hoeft te worden. Het lijkt mij daarbij constructief om af te spreken in elk geval 3 concrete voorbeelden te noemen waar de beoordeling bij elk punt op gebaseerd is. Zo voorkom je dat die ene keer te laat op de zaak wordt gepresenteerd als structureel gedrag of dat die ene dt-fout in een rapport de werknemer in kwestie, die de fout verder niet gemaakt heeft, blijft achtervolgen.
Het lijkt mij helemaal ideaal als de gesprekken en de gemaakte afspraken voor de volgende periode worden opgenomen zodat er geen onduidelijkheid kan ontstaan wie wat wanneer gezegd heeft. Dit alles zou werken als een goede stok achter de deur voor leidinggevenden zoals die van Dieter. Want u bent het toch met mij eens dat elke vorm van pesten en intimidatie zoveel mogelijk voorkomen moet worden omdat het simpelweg niet moet kunnen?

 

 

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s